Niels Bohr: Een Kijkje in het Atoom
Hallo! Mijn naam is Niels Bohr. Ik ben geboren op 7 oktober 1885, in een prachtige stad genaamd Kopenhagen in Denemarken. Mijn vader was professor en mijn moeder kwam uit een familie die van leren hield, dus ons huis was altijd gevuld met spannende gesprekken. Ik hield van wetenschap, maar ik hield ook van spelen! Mijn broer Harald en ik waren geweldige voetballers, en ik vond het vooral leuk om de keeper te zijn.
Toen ik opgroeide, ging ik naar de Universiteit van Kopenhagen. Ik wilde de allerkleinste dingen ter wereld begrijpen: atomen. Dat zijn de kleine bouwstenen waar alles uit bestaat! In 1911 reisde ik naar Engeland om te leren van de slimste wetenschappers daar, zoals Ernest Rutherford. Hij had een idee dat atomen een klein centrum hadden, een kern genaamd, maar we wisten niet hoe de rest van het atoom werkte.
Ik dacht de hele tijd aan atomen. Toen, in 1913, kreeg ik een groots idee! Ik stelde me voor dat de kleine elektronen in een atoom niet zomaar overal rondvlogen. Ik dacht dat ze in speciale banen, of orbits, rond de kern bewogen, zoals planeten die om de zon draaien. Dit idee hielp te verklaren waarom atomen zich gedragen zoals ze doen. Het was een compleet nieuwe manier om de kleine wereld binnenin alles voor te stellen.
Mensen vonden mijn nieuwe beeld van het atoom goed. In 1922 kreeg ik een heel speciale prijs voor mijn werk, de Nobelprijs voor de Natuurkunde. Het maakte me zo blij! Ik gebruikte mijn prijzengeld om een speciale plek in Kopenhagen te helpen bouwen, het Instituut voor Theoretische Fysica. Het was een plek waar wetenschappers van over de hele wereld samen konden komen om te praten, ideeën te delen en nieuwe ontdekkingen te doen.
Later begon er een grote oorlog, de Tweede Wereldoorlog, en het was een hele enge tijd in Europa. Omdat mijn moeder Joods was, waren mijn familie en ik niet veilig in Denemarken. In 1943 moesten we ontsnappen naar een nieuw land. In die tijd leerde ik over krachtige nieuwe atoomontdekkingen. Ik wist dat het belangrijk was om deze wetenschap voor goede dingen te gebruiken en om mensen te helpen, niet om ze kwaad te doen.
Na de oorlog besteedde ik de rest van mijn leven aan het praten met mensen over het gebruik van de wetenschap voor vrede. Ik werd 77 jaar oud. Vandaag de dag bouwen wetenschappers nog steeds voort op mijn ideeën om het universum te begrijpen. Ik hoop dat mijn verhaal je laat zien dat nieuwsgierig zijn en grote vragen stellen je kan helpen de wereld op een heel nieuwe manier te zien.
Leesbegripsvragen
Klik om het antwoord te zien