Moctezuma II: Lời Tự Thuật Của Vị Hoàng Đế Aztec Cuối Cùng
Xin chào các bạn nhỏ, ta là Moctezuma II, và ta từng là Huey Tlatoani, hay Người Phát Ngôn Vĩ Đại, của dân tộc Aztec hùng mạnh. Ta muốn kể cho các cháu nghe câu chuyện về cuộc đời ta và về thế giới huy hoàng mà ta từng biết. Hãy tưởng tượng một thành phố không giống bất kỳ nơi nào khác trên Trái Đất. Đó là quê hương của ta, Tenochtitlan, một thành phố nổi trên mặt hồ Texcoco trong xanh. Thay vì những con đường bụi bặm, chúng ta có những con kênh lấp lánh nước, nơi những chiếc thuyền độc mộc lướt đi nhẹ nhàng, chở đầy hoa quả, rau củ và những món hàng sặc sỡ. Nhà của chúng ta được xây trên những hòn đảo nhân tạo, và chúng ta thậm chí còn có những khu vườn nổi gọi là chinampas, nơi chúng ta trồng ngô, đậu và cà chua. Từ khi còn là một cậu bé, ta đã được dạy dỗ để trở thành một nhà lãnh đạo. Ta học để trở thành một tu sĩ, tìm hiểu về các vị thần của chúng ta, về các vì sao và các chu kỳ của thời gian. Ta cũng được huấn luyện như một chiến binh, học cách chiến đấu với lòng dũng cảm và danh dự để bảo vệ người dân của mình. Ta đã dành nhiều giờ trong calmecac, ngôi trường dành cho con em quý tộc, nghiên cứu lịch sử vĩ đại của dân tộc ta, những lời tiên tri và những nghi lễ thiêng liêng. Thế giới của ta là một nơi có trật tự và vẻ đẹp, nơi mặt trời mọc mỗi ngày vì những lời cầu nguyện và sự cống hiến của chúng ta.
Năm 1502, khi ta còn là một thanh niên, một vinh dự và gánh nặng lớn lao đã được đặt lên vai ta. Ta được chọn để trở thành Huey Tlatoani tiếp theo. Đội chiếc vương miện làm từ những chiếc lông chim quetzal màu xanh ngọc bích lấp lánh, ta cảm nhận được sức nặng của trách nhiệm. Vai trò của ta không chỉ là cai trị. Ta là người kết nối giữa dân tộc ta và các vị thần. Mỗi ngày, ta phải đảm bảo rằng các nghi lễ được thực hiện một cách chính xác để các vị thần hài lòng và ban cho chúng ta mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Ta đã lãnh đạo các chiến binh của mình trong các trận chiến, mở rộng tầm ảnh hưởng của Đế chế Aztec và mang về của cải để làm giàu cho kinh đô. Ta cũng là một thẩm phán, giải quyết các tranh chấp và đảm bảo công lý được thực thi. Một trong những niềm tự hào lớn nhất của ta là làm cho Tenochtitlan càng thêm tráng lệ. Ta đã ra lệnh mở rộng và trang hoàng Đại Đền, hay Templo Mayor, một kim tự tháp khổng lồ ở trung tâm thành phố. Nó vươn cao lên bầu trời, một bên được dành riêng cho Huitzilopochtli, thần chiến tranh và mặt trời, và bên kia dành cho Tlaloc, thần mưa. Đó là trái tim đang đập của thế giới chúng ta, một biểu tượng cho sức mạnh và đức tin của người Aztec.
Rồi một ngày vào năm 1519, thế giới có trật tự của ta bắt đầu thay đổi. Những người đưa tin từ bờ biển mang đến những câu chuyện kỳ lạ về những ngọn núi nổi trên mặt nước và những người đàn ông có làn da nhợt nhạt với râu trên mặt. Họ mặc những bộ quần áo bằng kim loại sáng bóng dưới ánh mặt trời và cưỡi trên lưng những con thú to lớn, mạnh mẽ mà họ gọi là ngựa, những sinh vật mà chúng ta chưa từng thấy bao giờ. Dân tộc ta bối rối. Có phải đây là sự trở lại của thần Quetzalcoatl, vị thần rắn lông vũ, người đã hứa sẽ quay trở lại từ phương đông trong một năm giống như năm đó không? Hay họ chỉ là những người xa lạ? Với tư cách là người lãnh đạo, ta phải đưa ra một quyết định khó khăn. Ta đã chọn cách thận trọng và hiếu khách. Vào ngày 8 tháng 11 năm 1519, ta đã chào đón thủ lĩnh của họ, một người đàn ông tên là Hernán Cortés, và những người lính của ông ta vào Tenochtitlan. Ta đã tặng họ những món quà bằng vàng và ngọc, hy vọng có thể hiểu được ý định của họ và tránh được xung đột. Ta đã cho họ thấy sự vĩ đại của thành phố chúng ta, những khu chợ nhộn nhịp, những ngôi đền cao lớn và những khu vườn xinh đẹp. Nhưng khi chúng ta trao đổi, ta nhận ra thế giới của chúng ta khác biệt đến nhường nào. Các vị thần của họ, ngôn ngữ của họ, và lòng tham vô đáy của họ đối với vàng—tất cả đều xa lạ với chúng ta.
Chẳng bao lâu sau, tình bạn mong manh giữa chúng ta và những người khách đã tan vỡ. Sự tin tưởng biến thành sự sợ hãi và nghi ngờ. Ta thấy mình bị biến thành một tù nhân trong chính cung điện của mình, và những người lính của Cortés đã kiểm soát thành phố của ta. Người dân của ta trở nên tức giận và bất bình, và không khí ở Tenochtitlan trở nên vô cùng căng thẳng. Giao tranh cuối cùng đã nổ ra trên đường phố. Trong một nỗ lực tuyệt vọng để trấn an dân chúng, ta đã cố gắng nói chuyện với họ, nhưng đã quá muộn. Giữa cuộc xung đột khủng khiếp vào tháng 6 năm 1520, ta đã bị thương nặng, và thời gian làm người lãnh đạo của ta đã kết thúc. Thế giới mà ta từng biết đã thay đổi mãi mãi, và đế chế vĩ đại của chúng ta sắp đối mặt với những ngày đen tối nhất. Nhưng ngay cả khi một kỷ nguyên kết thúc, tinh thần của dân tộc ta không bao giờ chết. Vẻ đẹp của nghệ thuật của chúng ta, sự phong phú của ngôn ngữ của chúng ta, và những câu chuyện đáng kinh ngạc của chúng ta vẫn tồn tại đến ngày nay trong trái tim của đất nước Mexico, một ký ức về một nền văn minh tráng lệ từng tồn tại.
Câu hỏi Đọc Hiểu
Nhấp để xem câu trả lời